Teresa van dongen
The Beauty of Waste: Prevent

LEZING ZONDAG 27 MEI 2018

Een populatie lichtgevende bacteriën, afkomstig van de huid van een octopus blijken de ideale energiebron voor de lichtinstallatie Ambio die biodesigner Teresa van Dongen in samenwerking met wetenschappers van de TU Delft ontwikkelde. Spark of Life is een lamp waarin elektro- actieve bacteriën de benodigde energie produceren voor een aantal ledlampjes, terwijl ze afvalwater schoonmaken. Ook deze ‘levende lamp’ heeft de ontwerper ontwikkeld samen met wetenschappers, dit maal van het CMET, Center for Microbial Ecology and Technology van de universiteit van Gent.

Zo legt de Amsterdamse ontwerper Teresa van Dongen (1988) de geheimen van de natuur bloot en maakt wetenschappelijke ontdekkingen zichtbaar in duurzame verlichting als One Luminous Dot, Lumist, Ambio en Spark of Life. Want van Dongen wil weliswaar graag de taal van de wetenschappers begrijpen, maar nog liever werkt ze met hen samen aan het ontwikkelen van producten. Gefascineerd door licht als energiebron, beweging en transparantie van glas, maakt ze esthetische en duurzaam geproduceerde ontwerpen die ons aan het denken zetten over de natuur en schaarse energiebronnen.

Natuur en wetenschap hebben altijd haar speciale aandacht getrokken.
Na een jaar verruilde de biodesigner de studie biologie voor de Design Academy Eindhoven waar ze in 2014 cum laude afstudeerde. Sindsdien combineert ze de taal van de wetenschap met de ontwikkeling van concepten tot prototypes.
‘Tijdens mijn studie biologie ontdekte ik geheimen van de natuur die voor ons meestal onzichtbaar blijven’, zegt ze. ‘Fascinerende ontdekkingen in de wetenschappelijke wereld blijven regelmatig verscholen achter de laboratoriumdeuren of worden slechts gepubliceerd in vakbladen. Zelden wordt gedacht dat deze potentie kunnen hebben voor designers, of het waard zijn om vanaf een ander standpunt bekeken te worden. Ik werk met enthousiaste professoren, probeer er beweging in te krijgen en hoop dat design, wetenschap en technologie in de toekomst meer hand in hand gaan.’

Van Dongen werd voor haar werk meermaals onderscheiden: in 2015 won ze tijdens de Dutch Design Week Eindhoven een Dutch Design Award in de categorie of Young Designer, in 2017 een Creative Heroes Award in de categorie Next Generation en onlangs ontving ze een Keep an Eye (Design) Talent Grant, een prijs die bedoeld is om recente alumni van de Design Academy Eindhoven te stimuleren in hun ontwikkeling. Samen met steun van het Stimuleringsfonds Creatieve Industrie kan ze haar onderzoek vervolgen om de Spark of Life tot een consumentenproduct te ontwikkelen. Daarnaast werkt Van Dongen aan een Spark of Life-installatie met modulaire bacterie-batterijen in opdracht van een groot internationaal museum.
Voor Spark of Life ontving ze van de onderzoekers aan het CMET een gezuiverde electro-actieve bacteriecultuur die je in de natuur in de zuurstofarme modder van een sloot aantreft. In zo’n zeer diverse populatie zitten slechts twee elektronen producerende bacteriën: de geobacter en de shewanella. Zij staan constant elektronen af aan een geleidend materiaal terwijl ze afvalwater schoonmaken. Samen met wetenschappers van het CMET en Jaap Hoogerdijk, elektrotechnicus uit Amsterdam, onderzoekt ze nu voor haar installatie wat de verschillende bacteriën minimaal nodig hebben om een optimale energieopbrengst te leveren. Kunnen ze bijvoorbeeld ook overleven op huis-, tuin,- en keukenproducten zoals puur kraanwater, zout en om de week een scheutje azijn?

In haar lezing vertelt Van Dongen ook wat haar levende lampen zeggen over circulariteit en duurzaamheid. ‘Consumenten maken een uitgesproken keuze als ze mijn producten kopen. De lamp heeft om de week een theelepel acetaat nodig en één keer per maand vers water. In ruil daarvoor krijg je licht en energie. Hierdoor ga je een duurzame band met de lamp aan, zoals je ook goed voor een plant zorgt.’
Ook zet de designer ons aan het denken over de natuur en schaarse energiebronnen. Ze biedt een alternatief: verlichting waarvoor geen stekker of stroom van het net nodig is, waardoor je de keuze hebt het systeem waarin we nu vastzitten te omzeilen. Zo helpt Teresa van Dongen de consument meer zelfvoorzienend te worden.

www.teresavandongen.com

><

>> Ga terug naar het lezingenprogramma

><