designthinking: geef creatief denken de ruimte

Guido Stompff noemt zichzelf designthinker. Tijdens Designday geeft hij een masterclass voor designers en belangstellenden. Zijn missie is dat de manier van denken van designers meer invloed krijgt binnen bedrijven en organisaties ‘omdat deze een wezenlijke bijdrage levert bij het oplossen van problemen.’ Bij innovatieve bedrijven als Apple, Google en Océ, maar ook bij organisaties die je minder snel met innovaties associeert, zoals banken, ziekenhuizen of ontwikkelingshulp is dat al aardig gelukt. Stompff is van huis uit ontwerper, is gepromoveerd op innovatie en doceert op verschillende hogescholen en universiteiten.

Om problemen aan te pakken staan ons drie benaderingswijzen ter beschikking, zegt Stompff. ‘De eerste is de wetenschappelijke manier. We analyseren het probleem om te kijken wat de oorzaak is. Als dat bekend is dan is de oplossing ook bekend. Een veel gebruikte methode bij artsen. De tweede is de manier die bij politici en topmanagers populair is, de benadering om gecontroleerd besluiten te nemen. Er is een probleem, we hebben tal van oplossingsrichtingen, maar we kunnen er maar één kiezen. Daarom wordt een risicoanalyse toegepast, meningen gepeild en argumenten afgewogen. Naar de mogelijke oorzaak wordt niet gekeken, bijvoorbeeld als het gaat om het vluchtelingenprobleem. Net zo min als naar alternatieve oplossingen. De derde manier om met problemen om te gaan is designthinking, ‘solve problems the way designers solve problems’. Denk aan architecten. Die kunnen geen huis ontwerpen door te gaan analyseren wat ‘het probleem’ is. Ze kunnen ook niet kiezen uit een reeks opties. Integendeel, die moeten zij juist creëren. Hij gaat in gesprek met de gebruiker over zijn wensen en maakt schetsen. Dat is essentieel in designthinking, het visueel maken van een oplossingsrichting. Gaandeweg wordt het probleem duidelijk, maar ook de oplossing. Wezenlijk is dus ook dat de ontwerper in gesprek gaat. Er zit een stuk kennis bij de ontwerper én bij de gebruiker. Of vertaalt naar het vluchtelingenprobleem: je gaat ook in gesprek met de vluchteling, zoals enkele van mijn studenten hebben gedaan met vluchtelingen in Calais.’

Stompff merkt op dat veel designers, zeker als ze heel goed worden gevonden, losraken van de gebruiker, aan het ontwerpen slaan zonder het gesprek aan te gaan. ‘Dan ontstaat een soort arrogantie, waardoor ontwerpen soms gruwelijk de mist ingaan.’

Stompff wil niet dat designthinking de andere manieren van denken vervangt. Volgens hem zijn alle drie de benaderingswijzen van belang, in samenhang, alleen de derde krijgt nog nauwelijks de ruimte. Tegelijk constateert hij dat ‘bij innovatieve bedrijven als Apple, Google en Océ, maar ook bij organisaties die je minder snel met innovaties associeert, zoals banken, ziekenhuizen of ontwikkelingshulp dat al aardig gelukt is, omdat het een wezenlijke bijdrage levert bij het oplossen van problemen.’

Masterclass
Guido Stompff verzorgt zondag 29 mei om 12.00 uur de masterclass ‘Designthinking. Inspiratie voor innovatie’ voor designers en belangstellenden op Designday.

><